Demans hastasının bağımsız kalmasını desteklemek

                              Demans hastasının bağımsız kalmasını desteklemek

Birlikte günlük aktivitelerde bulunun. Yardım sunarken kişinin hasta olduğunu düşünmeden bir şeyler yapmaya çalışın. Yapamadıklarından çok, kişinin yapabileceği şeylere odaklanın. Destekleyici bir şekilde ve mümkün olduğunca belli etmeden yardım sağlayın. Sabırlı olun. Ona bolca zaman tanıyın, güvence, övgü ve cesaretlendirme sunun. Görevleri daha küçük, daha yönetilebilir adımlara bölün. Belirli zorlukları dikkate almak için önceden program hazırlamaya çalışın. Eğer kişi mutluysa, hoşuna giden şeyleri yapmaya devam edin. Bir görevin hızlı tamamlanması yerine, hastanızın istediği gibi sonuçlanmasını sağlayın.

Karar verme : Bir kişinin kendi kararlarını verebilme yeteneğine zihinsel kapasite veya sadece kapasite denilir. Buda farklı seçenekleri tartıştırabilmek, birine karar vermek ve kararı uygulamak veya başkalarına iletmek demektir. Alzheimeri yaşayan bir kişi hastalığı ilerledikçe belli kararlar verme kapasitesini kaybedebilir, ancak aksi belirtilmediği sürece, bir kişinin bu kapasiteye sahip olduğu varsayılmalıdır.

Demans hastaları, mümkün olduğunca kendileri için kararlar almaları için desteklenmelidir. Demans hastaları için başka birinin karar vermesi gerekiyorsa, bu kararların, en az kısıtlayıcı seçeneği alarak ve daha önce ifade edilen isteklerine dayanarak, kişinin çıkarları doğrultusunda alınması gerekir.

Teşhise tepkiler : Hastalığın insanların hayatı üzerinde çok büyük bir etkisi vardır. Bilindiğinin aksine hastalığı yaşayan bir kişinin çeşitli duyguları yaşar. Bunlar keder, kayıp, öfke, şok, korku, inançsızlık ve hatta rahatlamayı içerebilir. Bazı insanlar bu duygularla başa çıkmakta zorlanır. Gelecekten korkabilir, karışıklık ve unutkanlık anlarından huzursuzlanır ve demansın etrafındakiler üzerindeki etkisinden dolayı üzülebilirler. Teşhisin onaylanması bazı insanlarda depresyon ve anksiyeteyi tetikleyebilir. Birkaç konuşma terapisi ve gerekirse depresyon ve anksiyete için uygun ilaç tedavileri çözüm olabilir. Yaşam tarzı değişiklikleri de bu konuda yardımcı olur.

Depresyon ve anksiyete : Bakıcılar, depresyon ve endişe duyguları konusunda Alzheimer’li kişiye mutlaka yardımcı olmalıdır. Bunun ilk şartı ise, hastanızın neler hissettiğini anlamaktır. Bir kişinin kaygılarını anlayışla karşılayın, çözüm yolları arayın. Anın tadını çıkarmasına yardımcı olup, geleceğin olumsuz durumları hakkında onunla konuşmayın. Mizah duygusu ve moralini arttırın. Alzheimer hastaları genellikle duygusal tepkilerinde değişiklikler yaşarlar. Duygularını doğru ifade etmeyebilirler. Örneğin, çabuk sinirlenebilir veya hızlı ruh hali değişiklikleri gösterebilir veya önemsiz konulara aşırı tepki göstermeye yatkın olabilir. Aynı zamanda olağan dışı şeyler hakkında ilgisiz veya uzak görünebilir. Bu değişikliklerle bakıcıların başa çıkması için genellikle zordur. Bakıcılar bu durumun kişinin beyninin zarar görmesinden kaynaklandığını hatırlamalıdır. Birileri beklenenden daha duygusal olarak tepki gösterebilir. Gereksiz yere ağlayabilir veya gülebilir. Bazı konularda ise düşünebilme yeteneği ise azalmıştır. Güçlü duygular, karşılanmayan ihtiyaçlardan da kaynaklanabilir. Bakıcılar bu ihtiyaçların ne olduğunu bulmaya çalışmalı ve mümkün olduğunca onları karşılamalıdır.

Güven ve öz güven : Yaşanan demans, insanların kendilerini güvensiz hissetmelerine neden olabilir. Artık kontrol sahibi olmadıklarını ve kendi yargılarına güvenmeyeceklerini hissedebilirler. Bütün bunlar, kişinin öz güvenini olumsuz yönde etkiler. Demans ayrıca bir insanın hayatının diğer alanlarını etkileyerek birinin kendine saygısı üzerinde de dolaylı bir etkiye sahip olabilir. Bununla birlikte, bazı insanlar bir destek grubu gibi etkinlikler aracılığıyla yeni ilişkiler kurmaları çok faydalıdır. Bu yolla sağlanan yüksek öz güven, bazı kişilerin kronik sağlık koşullarıyla daha iyi başa çıkmalarına yardımcı olur.

Demanslı kişiyi öz saygısını korumak için desteklemek

Kişiye bol bol övgü ve cesaret verin . Başarılarını kutlayın ve pozitif olaylarına odaklanın. Sert eleştiri veya küçümseyen yorumlardan kaçının. İnsanların zevk aldıkları ve onlara mutluluk veren faaliyetleri yapmalarını sağlayın. Bir kişi hata yaparsa, olabildiğince destekleyici olmaya çalışın. İnsanların mevcut sosyal ilişkileri sürdürmelerine ve yenilerine katılmalarına yardımcı olun. Bu, arkadaşlarınız ve ailenizle ortak etkinlikler yaratmak, hobi gruplarına katılmak gibi etkinlikleri içerebilir. Hastalık ilerledikçe, her insan getirdiği değişikliklerle başa çıkma, tepki verme ve bunlara uyum sağlamaya çalışacaktır. Bu başa çıkma stratejilerini geliştirmek, aşamalı bir süreç olabilir. Bir insanın demansa tepki gösterme şekli ve duruma adapte olma ve bunlarla başa çıkma yöntemleri birçok faktörden etkilenir. Bunlar kişilikleriyle ilgili olabildiği gibi, önceki deneyimlerini, hastalığı kabullenmede ki anlayışlarını, aldıkları sosyal ve duygusal destekleri ve çevresel faktörleri içerir.

Bazı insanlar hastalık yaşadıklarını kabul etmeyebilir veya tam aksi çok ağır bir hastalık yaşadıklarına inanabilirler. Bazıları olayların zorlaştığının farkında olabilir, ancak bunun demansın bir parçası yerine yaşlanmanın normal bir gereği olduğunu düşünür. Alzheimer hastalığının ileri aşamalarında, insanlar kendi durumunu ve hastalığın kendi yetenekleri üzerindeki etkilerinin daha az farkındadırlar. Bununla birlikte, insanların demansın neden olduğu yeteneklerindeki değişiklikler, kimlik anlamlarında değişikliklere neden olur. Hasta kişinin etrafındaki insanların, kendilerini nasıl gördüklerini farkında olmaları önemlidir. Demans hastalarına bir birey olarak davranmaya çalışmalı ve koşullarını tanımlamak veya kaybedilen yetenekler gibi olumsuz yönlere odaklanmak yerine, onlara bu şekilde değer vermelidirler.

Davranışlardaki değişiklikler : Alzheimer hastaları durumları ilerledikçe sıklıkla farklı davranırlar. Hem kendileri hem de etraflarındakiler için zorlayıcı ve üzücü durumlar oluşabilir. Sürekli huzursuzluk veya tedirginlik içerisindedirler. Bağırır ya da çığlık atabilirler. Başkalarından şüphelenir. Etrafındaki birini takip eder. Aynı soruyu tekrar tekrar sorar.

Bu karakter dışı davranışlar, kişinin karşılanmayan ya da iletişim kuramadığı bir ihtiyaç olduğu için ortaya çıkar. Her davranışın bir anlamı vardır. Acı çekebilir, susamış veya aç olabilir. Bir konuyu ya da birini yanlış anlayabilir veya kendilerini tehdit altında hissediyor olabilirler. Kişinin neden bu şekilde davrandığına bakmak ve hangi gereksinimlerin karşılanmadığını belirlemeye çalışmak önemlidir. Bir kişinin ihtiyaçlarını uygun bir şekilde karşılamak, bu davranışların başa çıkmasını kolaylaştırabilir veya hastalığın erken dönemlerini daha rahat geçirmesini sağlar. Demans hastalarının bakıcıları kendilerini sürekli değişen durumlara adapte olmalıdır. Bakıcı daha fazla rol ve sorumluluk üstlenmelidir. Demans ilerledikçe, demans hastaları ile anlamlı aktiviteleri paylaşmak için daha az fırsat olabilir veya bunları farklı şekilde yapma ihtiyacı duyulabilir.

Bakıcılar çoğu zaman kişinin duygusal ihtiyaçlarını destekleme konusunda kendileriyle dengelenmek zorundadır. Bu durumu farklı açılardan görebilecekleri için çok zor olabilir. Gerekirse profesyonel bakıcıların desteğinden de faydalanmalıdır.